Weer pech voor pechgeneratie: renteplafond op losse schroeven

In dit artikel:

Het kabinetsplan om de rente op studieleningen te maximeren op 2,5 procent blijkt veel duurder dan verwacht. Onderwijsminister Rianne Letschert waarschuwt dat de maatregel jaarlijks minstens 160 miljoen euro kost, terwijl hiervoor slechts 40 miljoen euro was begroot. Er is dus minimaal 120 miljoen euro extra nodig. De hogere kosten komen doordat de overheid zelf duurder moet lenen op de financiële markt; het verschil met de rente die studenten betalen, moet worden bijgepast.

Tegelijkertijd stijgen de rentetarieven voor studenten en oud-studenten. Vanaf 1 januari 2027 gaat de rente voor de vijftienjaarsregeling omhoog van 2,29 naar 3,28 procent en voor de 35-jaarsregeling van 2,33 naar 2,70 procent. Bij een schuld van 50.000 euro betekent 3,28 procent ongeveer 1.640 euro rente per jaar, tegenover 1.250 euro bij een renteplafond van 2,5 procent. Voor oud-studenten verandert het tarief pas wanneer hun rentevaste periode afloopt.

Vooral de zogenoemde pechgeneratie maakt zich zorgen. Deze studenten volgden tussen 2015 en 2023 onderwijs zonder basisbeurs en moesten daardoor vaak extra lenen. Het kabinet onderzoekt of het renteplafond alleen voor huidige studenten kan gelden om de kosten te beperken. Daarmee zouden veel oud-studenten buiten de regeling vallen. Bovendien is zo’n onderscheid volgens het ministerie technisch lastig voor DUO.

Ruim een miljoen oud-studenten en ongeveer 400.000 huidige studenten hebben samen circa 28 miljard euro aan studieschuld. Ongeveer 145.000 mensen hebben meer dan 50.000 euro schuld. Het kabinet bekijkt alternatieven, zoals een vaste korting of een plafond dat meebeweegt met de marktrente, maar die leveren volgens Letschert onvoldoende voordeel op. Ook bestaat de vrees dat een lage rente studenten aanzet tot extra lenen.

Letschert bespreekt de kwestie op 27 en 29 oktober met de Tweede Kamer tijdens de behandeling van de onderwijsbegroting. Studentenorganisaties zijn een petitie gestart en eisen dat de coalitie haar belofte nakomt. De maandelijkse aflossing blijft afhankelijk van het inkomen; onder voorwaarden kan terugbetaling tijdelijk worden gepauzeerd.