Trump zit klem in Iran-oorlog: waarom er geen goede uitweg meer is

In dit artikel:

President Donald Trump erkent dat de oorlog met Iran de Republikeinen de tussentijdse verkiezingen heeft gekost. Vicepresident JD Vance wijt de nederlaag rechtstreeks aan het conflict, dat onder meer de benzineprijzen heeft opgedreven en veel kiezers tegen de partij zou hebben gekeerd. Trump noemt die analyse grotendeels juist, maar zegt dat hij geen spijt heeft: volgens hem kon de VS niet toestaan dat Iran een kernwapen kreeg. Bovendien wil hij niet opnieuw als verliezer worden gezien.

Trump heeft beloofd de oorlog na de verkiezingen te beëindigen, maar staat voor drie moeilijke opties. De eerste is een nieuwe grootschalige aanval. Het Amerikaanse leger zou daarvoor extra materieel naar het Midden-Oosten sturen, hoewel Trump eerder zei geen concreet aanvalsplan te hebben. Een nieuwe aanval is impopulair, kan de olieprijzen verder opdrijven en biedt volgens critici waarschijnlijk geen betere militaire uitkomst.

De tweede mogelijkheid is een akkoord. Qatar probeert in Doha Washington en Teheran tot een overeenkomst te bewegen. Iran eist onder meer het opheffen van oliesancties en de Amerikaanse zeeblokkade van Iraanse havens. In ruil zou het de Straat van Hormuz binnen zeven dagen kunnen heropenen; via die route wordt normaal ongeveer een vijfde van de wereldwijde olie vervoerd. De olieprijs daalde de afgelopen drie dagen met 17 procent, wat erop wijst dat de markt op een deal rekent, al liep de prijs weer iets op na berichten over mogelijke aanvallen.

De derde route bestaat uit het handhaven van de blokkade en zware sancties om het Iraanse regime geleidelijk onder druk te zetten. CIA-directeur John Ratcliffe en minister van Financiën Scott Bessent steunen die aanpak, maar die kan maanden duren. Iran vierde de Republikeinse nederlaag en beweerde Trump militair en politiek te hebben verslagen. Volgens deskundigen kan dat Teheran ertoe verleiden te hoge eisen te stellen, terwijl juist snel onderhandelen mogelijk de beste kans op een akkoord biedt.