Straat van Hormuz is weer open, maar wereldhandel blijft nog weken ontregeld

In dit artikel:

Verenigde Staten en Iran hebben na maandenlange vijandelijkheden een akkoord gesloten om de Straat van Hormuz te heropenen, een cruciale zeeroute tussen de Perzische Golf en de open oceaan. De aankondiging leidde direct tot een daling van de olieprijs en het vooruitzicht dat olie-, LNG- en andere handelsstromen weer op gang komen. Achter de schermen blijven rederijen, havens en verzekeraars echter terughoudend en zoeken zij naar concrete garanties over veiligheid en regels.

De Straat van Hormuz is van groot belang voor de wereldwijde energievoorziening (dagelijks passeerden er voorheen zo’n honderd schepen) en tijdens het conflict ontstond een grote file van tankers en vrachtvaartuigen: veel schepen bleven liggen of ontweken het gebied uit veiligheidsredenen. Maritieme experts wijzen erop dat er geen standaardprocedure bestaat voor het hervatten van vaart na zo’n grootschalige verstoring, waardoor herstel naar verwachting in fasen zal verlopen. Belangrijke onduidelijkheden betreffen onder meer of vooraf toestemming nodig is, of Iran extra heffingen invoert en hoe veiligheidscontroles worden ingericht.

Analysebureau Kpler schat dat minstens 118 tankers vastliggen in de Perzische Golf; het wegwerken van die achterstand kan ongeveer tien tot vijftien dagen duren. Dat betekent niet dat handelsstromen meteen normaal zijn: in de eerste fase zal vooral de wachtrij worden afgehandeld en blijft effectieve transportcapaciteit beperkt. Naar verwachting krijgen olie- en LNG-tankers voorrang, terwijl containerschepen en andere vrachttypes mogelijk langer vertraging houden. Bedrijven in de Golfregio melden inmiddels stijgende grondstofprijzen en leveringsproblemen, wat de brede economische impact onderstreept.

Een groot knelpunt vormen verzekeraars en resterende veiligheidsrisico’s, zoals de mogelijke aanwezigheid van zeemijnen. Verzekeraars zullen pas volledige dekking teruggeven als duidelijk is dat de vaarcorridors veilig en stabiel zijn; zonder die dekking kunnen veel schepen niet uitvaren. Marktkenners waarschuwen dat reders dus geleidelijk en voorzichtig zullen hervatten.

De olieprijs reageerde positief; zakenbank Goldman Sachs verlaagde de Brent-verwachting voor het vierde kwartaal van 2026 van $90 naar $80 per vat. Analisten benadrukken echter dat de markt kwetsbaar blijft en dat een politieke ontkalking niet automatisch en onmiddellijk leidt tot volledige normalisatie van de exportstromen. De komende weken zijn daarom cruciaal voor zowel de energiemarkt als de wereldhandel.