Russen vrezen nieuwe mobilisatie: stuurt Poetin 300.000 man naar front?

In dit artikel:

In Rusland groeit de vrees voor een nieuwe mobilisatie na de parlementsverkiezingen van dit weekend. Volgens Europese veiligheidsfunctionarissen bereiden de autoriteiten mogelijk de oproep van 300.000 extra militairen voor, al heeft president Vladimir Poetin dat ontkend en is er nog geen definitief besluit genomen.

De mogelijke nieuwe oproep hangt samen met de grote Russische verliezen in Oekraïne en de beperkte terreinwinst. Rusland zou volgens Poetin ongeveer 700.000 militairen in de oorlog hebben ingezet en jaarlijks circa 400.000 nieuwe mensen nodig hebben om verliezen aan te vullen. Moskou probeert dat tot nu toe te bereiken met hoge salarissen en tekenbonussen voor contractmilitairen. Die aanpak lijkt echter minder succesvol: volgens onderzoeker Janis Kluge tekenden tussen januari en augustus ongeveer 234.000 Russen een contract, tegenover circa 260.000 in dezelfde periode vorig jaar.

De schattingen over de verliezen lopen uiteen en zijn niet onafhankelijk te controleren. Een bron in Moskou spreekt van ongeveer 1.000 doden per week, terwijl Oekraïne meldt dat sinds het begin van dit jaar 301.000 Russische militairen zijn gedood of gewond. Volgens een Bloomberg-analyse veroverde Rusland tussen mei en augustus ongeveer 155 vierkante kilometer, aanzienlijk minder dan de ruim 2.000 vierkante kilometer in dezelfde periode een jaar eerder.

Poetin noemt berichten over een nieuwe mobilisatie “complete onzin” en zegt dat voldoende vrijwilligers zich melden. Toch wijzen Europese functionarissen erop dat het Kremlin mogelijk opnieuw reservisten moet oproepen als de instroom van contractmilitairen verder afneemt. De timing voedt de speculatie: de verkiezingen zijn de eerste parlementsverkiezingen sinds de grootschalige invasie van 2022, en Poetins partij Verenigd Rusland domineert het parlement. Deelname aan de stemming koppelde hij zelf aan steun voor de oorlog.

Een nieuwe mobilisatie zou bovendien minder zichtbaar kunnen verlopen dan die van september 2022, toen ongeveer 300.000 reservisten openlijk werden opgeroepen en tienduizenden Russen het land ontvluchtten. Rusland beschikt inmiddels over een digitaal militaire-registersysteem dat gegevens uit onder meer belasting-, politie-, medische en grensdatabases combineert. Oproepen kunnen elektronisch worden verstuurd en gelden na zeven dagen automatisch als ontvangen. Tegelijk kan een uitreisverbod ingaan. Wie niet binnen twintig dagen verschijnt, kan onder meer beperkingen krijgen op leningen, vastgoedtransacties en voertuigregistratie.

Daardoor zou massaal vertrek voorafgaand aan een mobilisatie moeilijker worden. Volgens Bloomberg vertrekken sommige Russen daarom al richting buurlanden zoals Georgië en Armenië. Of Poetin daadwerkelijk 300.000 extra militairen laat oproepen, blijft vooralsnog onzeker.