Jetten probeert nieuwe Amerikaanse klap voor ASML te voorkomen

In dit artikel:

Nederland probeert te voorkomen dat de Verenigde Staten de export van ASML naar China verder aan banden leggen. Premier Rob Jetten heeft hierover meerdere keren gesproken met president Donald Trump en Amerikaanse parlementariërs. Hij zegt ervan overtuigd te zijn dat Nederland en de VS uiteindelijk een werkbare afspraak kunnen maken.

De gesprekken draaien om de MATCH Act, een Amerikaans wetsvoorstel dat exportbeperkingen op geavanceerde chiptechnologie tussen de VS en bondgenoten beter op elkaar moet afstemmen. Het voorstel zou Washington de mogelijkheid geven om landen die onvoldoende vergelijkbare controles invoeren, via Amerikaanse wetgeving alsnog beperkingen op te leggen. Nederland maakt bezwaar tegen deze extraterritoriale werking, omdat exportcontroles volgens het kabinet een nationale verantwoordelijkheid moeten blijven.

Tegelijkertijd onderschrijft Nederland de Amerikaanse zorgen over de bescherming van gevoelige technologie. ASML mag zijn meest geavanceerde EUV-machines al niet aan China leveren. De MATCH Act kan echter ook de export van immersie-DUV-machines beperken. Die technologie is ouder, maar blijft belangrijk voor de productie van grote aantallen chips.

De gevolgen voor ASML kunnen aanzienlijk zijn. China was in het tweede kwartaal goed voor 14 procent van de netto systeemverkopen, tegen 19 procent een kwartaal eerder. Voor heel 2026 verwacht het bedrijf dat China ongeveer een vijfde van de omzet vertegenwoordigt; in 2025 was dat nog 33 procent. Strengere regels kunnen bovendien gevolgen hebben voor onderhoud en dienstverlening aan machines die al in China staan.

De kwestie maakt deel uit van de bredere technologische en geopolitieke strijd tussen de VS en China. De MATCH Act is nog geen wet: het Huis van Afgevaardigden en de Senaat behandelen verschillende versies, waardoor de uiteindelijke regels en gevolgen voor ASML nog kunnen veranderen.