Japanse yen stijgt naar hoogste niveau in zeven maanden en dat heeft grote gevolgen

In dit artikel:

De yen is maandag gestegen tot 154,56 per dollar, het hoogste niveau sinds februari. De Japanse munt won vorige week 2,7 procent en maandag nog eens 1,1 procent. Daarmee is de yen inmiddels sterker dan na de recordinterventie waarmee Tokio de munt vorige maand probeerde te ondersteunen.

Uit cijfers van het Japanse ministerie van Financiën blijkt dat Japan in de maand tot 26 augustus 15,4 biljoen yen, omgerekend 98,6 miljard dollar, uitgaf om yens op te kopen. De buitenlandse effecten in de reserves daalden in augustus met 87,8 miljard dollar. Naar schatting bestaat ongeveer 70 procent daarvan uit Amerikaanse staatsobligaties. Japan is met circa 1,13 biljoen dollar de grootste buitenlandse eigenaar van deze leningen.

De verkoop kan de Amerikaanse rente opdrijven. Die rente geldt als maatstaf voor onder meer hypotheken, bedrijfsleningen, aandelen en cryptovaluta. Amerikaanse staatsleningen met een looptijd van dertig jaar leveren al ruim 5 procent op, ongeveer het hoogste niveau sinds 2007. Hogere rentes maken lenen wereldwijd duurder en kunnen daardoor ook Washington onder druk zetten.

De yen verzwakte jarenlang doordat de Bank of Japan de rente rond nul hield, terwijl de Amerikaanse rente sterk opliep. Beleggers leenden daardoor goedkoop in yen en investeerden het geld elders. De munt zakte in juli naar ongeveer 164 per dollar, het laagste niveau in veertig jaar. Voor Japanse huishoudens maakte dat geïmporteerde energie en voedsel duurder; een sterkere yen verlaagt die kosten nu, maar schaadt exporteurs en maakt de financiering van de Japanse staatsschuld duurder.

De recente stijging wordt vooral toegeschreven aan de verwachting dat de Japanse centrale bank op 17 of 18 september de rente met 0,25 procentpunt verhoogt naar 1,25 procent. Gouverneur Kazuo Ueda waarschuwde eerder voor oplopende inflatierisico’s. Een sterkere yen kan bovendien wereldwijd aandelen en bitcoin onder druk zetten: beleggers moeten hun in yen aangegane leningen terugbetalen en verkopen daarvoor soms hun buitenlandse beleggingen. Als de renteverhoging uitblijft, kan Japan opnieuw op marktinterventies en zijn reserves moeten terugvallen.