Is Trumps plan om diesel uit Rusland te importeren legaal?

In dit artikel:

President Donald Trump wil Russische diesel naar de Verenigde Staten halen om de sterk gestegen brandstofprijzen te drukken, kort voor de Amerikaanse verkiezingen van 3 november. De prijzen zijn opgelopen door de oorlog met Iran en verstoringen in de Perzische Golf, waardoor minder olieproducten kunnen worden vervoerd.

Trump kondigde op 9 oktober een akkoord met de Russische president Vladimir Poetin aan. Rusland zou ongeveer 2,2 miljoen vaten diesel leveren voor de Amerikaanse en internationale markt, met daarna mogelijk meer zendingen. Het Amerikaanse ministerie van Financiën maakte hiervoor een uitzondering op bestaande sancties. Op 16 oktober schortte Trump bovendien nieuwe importheffingen op Russische energieproducten op; die zouden op grond van een nieuwe wet kunnen oplopen tot 500 procent.

Volgens juristen is de deal mogelijk in strijd met een Amerikaanse wet uit 2022 die de import van Russische olieproducten, waaronder diesel, verbiedt. Het verbod kan alleen worden beëindigd als Rusland onder meer zijn troepen uit Oekraïne terugtrekt, de vijandelijkheden staakt en geen directe bedreiging meer vormt voor NAVO-landen. Ook moet het Congres worden geraadpleegd. Aan die voorwaarden lijkt niet te zijn voldaan.

Republikeinse en Democratische senatoren, evenals afgevaardigde Lloyd Doggett, beschuldigen Trump daarom van wetsovertreding. Jurist Peter Harrell waarschuwt Amerikaanse energiebedrijven om de uitzondering niet te gebruiken. Een wetsvoorstel om de import tegen te houden maakt voorlopig weinig kans, omdat Republikeinen beide kamers van het Congres controleren en Trump een veto kan uitspreken.

De extra diesel kan de wereldmarkt volgens experts enigszins ontlasten, maar de aangekondigde hoeveelheid is relatief klein. Daardoor zullen Amerikaanse automobilisten er waarschijnlijk weinig van merken. Bovendien kunnen Oekraïense aanvallen Russische raffinaderijen beschadigen, waarna Moskou de export opnieuw kan beperken. Oekraïne en Amerikaanse politici vrezen daarnaast dat de inkomsten de Russische oorlogsinspanningen ondersteunen.