Iran overweegt aanvallen in Europa als Trump oorlog escaleert

In dit artikel:

De oorlog tussen Iran en de Verenigde Staten dreigt mogelijk gevolgen te krijgen buiten het Midden-Oosten. Volgens ingewijden die de Financial Times sprak, heeft Iran aanvallen doorgerekend op Amerikaanse militaire doelen in Zuidoost-Europa. Daarbij worden onder meer de Bulgaarse luchtmachtbasis Bezmer, waar Amerikaanse tankvliegtuigen staan, en Britse installaties op Cyprus genoemd. Ook het verstoren van glasvezelkabels onder de Straat van Hormuz zou zijn onderzocht. De dreiging wordt door onderzoeker Sidharth Kaushal van RUSI omschreven als reëel maar beperkt: Iraanse raketten kunnen Zuid-Europa bereiken, maar zouden daar waarschijnlijk weinig schade aanrichten. De eerdere Iraanse aanval op een Amerikaanse basis in Jordanië, waarbij drie militairen omkwamen, geldt volgens de ingewijden als de meest nauwkeurige langeafstandsaanval tot nu toe.

Tegelijkertijd klinkt vanuit beide hoofdsteden dreigende taal als onderdeel van de onderhandelingstactiek. President Donald Trump ontkent dat er gesprekken met Iran gepland staan, maar de Verenigde Staten zouden hun strategie verschuiven van een snelle militaire overwinning naar langdurige economische druk. Washington blokkeert Iraanse olie-export en bereidt nieuwe sancties voor tegen tussenpersonen en banken die de handel mogelijk maken. Omdat China meer dan 90 procent van de Iraanse olie afneemt, ligt daar volgens Amerikaanse functionarissen het belangrijkste drukpunt.

Het kernprogramma van Iran en de vrije doorvaart door de Straat van Hormuz blijven de centrale twistpunten. Iran wil de vaarroute pas volledig openen als de Amerikaanse economische druk verdwijnt en dreigt binnen drie tot vier weken verder te escaleren. De VS eisen juist herstel van de scheepvaart als voorwaarde voor verlichting. Overleg tussen Iran en Oman over een regeling waarbij schepen voor veiligheid of milieu betalen, wordt door Washington afgewezen. Door de impasse stijgt de olieprijs opnieuw en nemen de zorgen over inflatie toe. De economische koers maakt een grote Amerikaanse militaire escalatie voorlopig minder waarschijnlijk dan de retoriek uit Teheran suggereert.