Fed-bestuurder Waller waarschuwt: rente kan omhoog door Iran-oorlog
In dit artikel:
Fed-bestuurder Christopher Waller verraste in een toespraak in Frankfurt door zijn eerdere pleidooi voor lagere rentes los te laten. Een paar uur voordat Kevin Warsh vrijdag werd beëdigd als nieuwe voorzitter van de Amerikaanse centrale bank, zei Waller dat de Fed-termijn ‘easing bias’ uit de beleidsverklaring moet verdwijnen en dat hij een renteverhoging in de toekomst niet langer kan uitsluiten als de inflatie niet snel daalt.
Waller, lange tijd een van de meest voorzichtige stemmen vóór versoepeling binnen de Fed, had eerder dit jaar nog voor een renteverlaging gepleit. Sinds de oorlog met Iran escaleerde — die volgens het artikel inmiddels in de twaalfde week zit, na het uitbreken op 28 februari — veranderde zijn inschatting. De strijd om de Straat van Hormuz, een cruciale doorvaart voor ongeveer een vijfde van de wereldolie, heeft het scheepvaartverkeer teruggebracht tot circa 5 procent van het normale niveau. Iran zou schepen aanvallen, zeemijnen leggen en tol heffen; sinds 13 april geldt volgens het artikel ook een VS-blokkade voor schepen van en naar Iraanse havens. Deze verstoringen drukken de olieprijs omhoog en voeden daarmee de inflatie.
De marktreactie was scherp: futureshandelaren rekenen nu voor meer dan 60 procent op een renteverhoging dit jaar, terwijl verlagingen volledig uit beeld zijn — een ommekeer ten opzichte van het verwachtingsbeeld vóór het conflict, waarin twee à drie versoepelingen werden geprijsd. De Amerikaanse inflatie steeg in april naar 3,8 procent op jaarbasis, het hoogste sinds mei 2023. Tegelijkertijd klommen lange rentepercentages — zo steeg de tienjaarsrente op Amerikaanse staatsobligaties van 4,39 procent halverwege mei naar 4,67 procent, het hoogste niveau in bijna een jaar; ook in Duitsland, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en Japan lopen rentes op.
De gevolgen zijn breed: hogere rentes temperen economische groei doordat lenen duurder wordt, drijven hypotheek- en bedrijfsleningen op en verhogen de financieringskosten voor overheden met grote schulden. Waller waarschuwt daarmee dat de Fed zich moet voorbereiden op een strakker beleid als inflatie niet snel afremt — een boodschap die het verwachtingspatroon van markten en beleidsmakers ingrijpend kan veranderen.