Europa vreest nieuwe energiecrisis door oorlog in Midden-Oosten

In dit artikel:

Een nieuwe energiecrisis doemt mogelijk op in Europa nu de oorlog in het Midden-Oosten de wereldwijde gasstromen verstoort. Sinds afgelopen vrijdag liep de Europese gasprijs in korte tijd met ongeveer 53% op, grotendeels door een versterkte concurrentie om vloeibaar aardgas (LNG) op de wereldmarkt. Dat bleek deze week toen de LNG-tanker BW Brussels, geladen in Nigeria en onderweg naar Frankrijk, plots koers wijzigde en via Kaap de Goede Hoop naar Azië voer — een duidelijk signaal dat Aziatische kopers nu bereid zijn veel hogere prijzen te betalen.

Tegelijkertijd zijn de gasvoorraden in de EU historisch laag: op dit moment zijn opslagfaciliteiten minder dan 30% gevuld, terwijl normaal rond deze periode zo’n 45% gebruikelijk is. Vooral Nederland, Zweden, Kroatië en Letland lopen achter. Omdat de voorraden voor de komende winter aangevuld moeten worden, zou bij aanhoudend hoge prijzen vullen een grote economische last opleveren.

De gevolgen kunnen breed zijn: hogere energiekosten treffen huishoudens en industrie en kunnen economische groei remmen. Landen die zwaar leunen op LNG-import, zoals Duitsland en Italië, zijn extra kwetsbaar. Sinds 2022 heeft Europa al stappen gezet — meer LNG uit de VS en meer gas uit Noorwegen — maar beleidsmakers bereiden zich voor op aanvullende maatregelen. Mogelijke antwoorden zijn verdere diversificatie van leveranciers, extra LNG-invoer, energie- en vraagbeheer, versnelling van hernieuwbare energie en netuitbreiding, en in sommige debatten ook meer inzet op kernenergie. Het tijdelijk hervatten van Russische gasleveringen wordt als politiek onwaarschijnlijk beschouwd.

De komende maanden zullen bepalen of de markten stabiliseren of dat Europa opnieuw hard wordt geraakt voordat de volgende winter arriveert.