De grootste fout die beleggers geld kost - en hoe je 'm vermijdt

In dit artikel:

Beleggers houden vaak te lang vast aan aandelen of cryptomunten die slecht presteren, vooral door het zogeheten bezitseffect of endowment effect: iets lijkt automatisch waardevoller zodra het van jou is. Dat psychologische mechanisme werd al in 1980 benoemd door econoom Richard Thaler en later bekend door een experiment met koffiemokken, waarin bezitters veel meer voor hun mok wilden hebben dan niet-bezitters wilden betalen.

Volgens de tekst speelt naast dit effect ook het dispositie-effect mee: beleggers verkopen winnaars te snel en blijven verliezers juist vasthouden. Onderzoek van Terrance Odean uit 1998 liet zien dat particuliere beleggers winstposities veel vaker verkochten dan verliesposities, terwijl juist de verkochte winnaars het daarna gemiddeld beter deden dan de aangehouden verliezers. Dat gedrag kost dus rendement.

Ook in de cryptowereld komt dit terug. Onderzoekers zagen in 2023 hetzelfde patroon op de Bitcoin-blockchain, waar vasthouden zelfs wordt verheerlijkt onder de term “hodl”. Dat werkt bij Bitcoin soms nog redelijk, maar bij minder sterke munten zoals altcoins kan het juist schadelijk zijn. Een praktische vuistregel is daarom: zou je dit aandeel of deze munt vandaag opnieuw kopen als je nog niet bezat? Zo niet, dan is aanhouden waarschijnlijk weinig logisch. Een studie van Caltech uit 2014 suggereerde bovendien dat beleggers rationeler beslissen als ze hun aankoopprijs niet steeds voor zich zien.