De carry trade uitgelegd: waarom de Japanse yen zijn aantrekkingskracht verliest

In dit artikel:

De Japanse yen was jarenlang een populaire financieringsmunt voor de carry trade. Beleggers leenden yen tegen de extreem lage Japanse rente en belegden het geld in landen of activa met een hoger rendement. Het renteverschil leverde winst op, zolang de yen niet sterk in waarde steeg.

De Bank of Japan beëindigde in maart 2024 het negatieve rentebeleid en verhoogde daarna de rente. Daardoor wordt lenen in yen duurder, terwijl het renteverschil met bijvoorbeeld de Verenigde Staten kleiner wordt. Ook is het risico op een sterkere yen toegenomen, mede doordat Japanse autoriteiten eerder op de valutamarkt ingrepen om de munt te ondersteunen. Beleggers zoeken daarom mogelijk alternatieven, zoals de Zwitserse frank en de offshore yuan.

Een massale afbouw van yen-gefinancierde posities kan wereldwijd voor extra marktstress zorgen. Beleggers moeten dan eerst aandelen, obligaties of andere beleggingen verkopen en met de opbrengst yen kopen om hun leningen terug te betalen. Daardoor kunnen zowel de yen als de verkoopdruk op risicovolle beleggingen snel oplopen. Bij beleggers met geleend geld kunnen verliezen bovendien leiden tot extra eisen voor onderpand en gedwongen verkopen.

Dat scenario deed zich al voor in de zomer van 2024. Na een renteverhoging van de Bank of Japan en opmerkingen van gouverneur Kazuo Ueda over mogelijke verdere verhogingen steeg de yen tussen 31 juli en 5 augustus ongeveer 8 procent tegenover de dollar. De Nikkei 225 verloor in dezelfde periode circa 19 procent en de Mexicaanse peso daalde ongeveer 13 procent tegenover de yen.

De exacte omvang van de carry trade is onbekend, omdat de strategie via leningen, derivaten en andere constructies wordt uitgevoerd. De Bank for International Settlements schatte het netto yenaanbod bij niet-bancaire marktpartijen in 2024 op ongeveer 200 biljoen yen, destijds circa 1,3 biljoen dollar. Dat bedrag omvat meer dan alleen carry trades, maar onderstreept wel de internationale betekenis van de yen. Hedgefondsen hebben hun grote speculatieve shortposities in yen sinds eind juni bovendien met bijna twee derde verminderd, wat erop wijst dat beleggers voorzichtiger worden.