Code oranje voor Nederlands financieel systeem: DNB slaat alarm
In dit artikel:
De Nederlandsche Bank (DNB) en het Centraal Planbureau (CPB) waarschuwen dat de financiële stabiliteit in Nederland onder toenemende druk staat door geopolitieke spanningen, meer cyberaanvallen en de snelle opkomst van kunstmatige intelligentie. DNB‑president Olaf Sleijpen spreekt nog steeds van een zorgelijke situatie; met name digitale dreigingen en internationale conflicten kunnen grote economische schade veroorzaken.
DNB ziet momenteel vooral risico’s vanuit conflicten (bijvoorbeeld in het Midden-Oosten) die de energieprijzen langdurig omhoog kunnen duwen, wat leidt tot hogere inflatie en lagere economische groei. Daarnaast wijst de bank op oplopende overheidsschulden, technische storingen en kwetsbaarheden op financiële markten. Uit recente stresstests blijkt dat Nederlandse banken nu voldoende buffer hebben om flinke verliezen op te vangen, maar die veerkracht neemt af als geopolitieke spanningen aanhouden.
AI vergroot volgens de toezichthouders de kans op geraffineerde cyberaanvallen: aanvallen worden goedkoper, sneller en moeilijker te bestrijden. DNB pleit daarom voor betere digitale weerbaarheid en intensievere Europese samenwerking en informatie-uitwisseling tussen financiële instellingen en overheid. Het CPB, onder leiding van Pieter Hasekamp, benadrukt dat Nederland en Europa vasthouden moeten aan strikte regels voor banken en verzekeraars, ondanks internationale druk om te versoepelen.
Andere aandachtspunten zijn de groei van private credit (leningen buiten het banksysteem), waarbij verzekeraars hun blootstelling in vier jaar met een derde zagen stijgen tot ruim €16 mrd in 2025, en de snelle expansie van stablecoins (wereldwijd circa $300 mrd). Beide ontwikkelingen kunnen de zichtbaarheid en beheersing van financiële risico’s bemoeilijken. Klimaatrisico’s en hoge rentes vormen extra langetermijndreigingen.
Conclusie van DNB en CPB: stevige buffers, streng toezicht en meer Europese samenwerking zijn nodig om toekomstige schokken op te vangen.